2019 Yılının En İyi Ve Kötü Diyetleri

2019 YILININ EN İYİ VE KÖTÜ DİYETLERİ

Her yeni yılda birçok insan sağlığıyla ilgili yeni yıl kararları veriyor, yeni diyetler denemeye hazırlanıyor. Peki her popüler olan ve yeni ortaya çıkan diyet yöntemi doğru mu ? Amerika’nın popüler dergisi US News & World Report, dünyadaki en popüler diyetleri birçok alanda puanlayarak bir liste oluşturdu. Listeye göre, bu yıl da Akdeniz Diyeti üçüncü kez en üst sırada yer alıyor. Onun ardından DASH, Flexitarian ve WW (Weight Watchers) diyetleri geliyor. Son on yılın en popüler diyetlerinden biri olan ketojenik diyet ise, yılın kaybedenlerinden biri olarak, Dukan Diyeti'nin hemen gerisinde listeyi sondan ikinci olarak tamamladı.

Sürpriz yok: En iyi diyet Akdeniz diyeti
Meyve, sebze, sağlıklı yağlar ve kepekli tahıllar bakımından zengin olan ve bilimsel olarak sağlık yararları kanıtlanan Akdeniz Diyeti, “son derece mantıklı ve sürdürülebilir” olması nedeniyle yılın kazananı oldu.

Yale Üniversitesi Önleme Araştırma Merkezi kurucu direktörü ve US News & Word Report dergisinin 25 hakeminden biri olan David Katz’a göre "En iyi" diyetin ayırt edici özellikleri arasında denge, sürdürülebilirlik, lezzetlilik ve sağlığa faydalı olması yer alıyor. Akdeniz diyeti ise bu özelliklerin hepsinden tam puan almış durumda.

Buna ek olarak, diyetleri sıralamak için kullanılan ana kriterlerden biri de araştırmadır. Akdeniz diyetinin tarihsel olarak oldukça eski bir diyet yöntemi olduğu ve kendi coğrafyasındaki insanlar tarafından bir yaşam biçimi olarak uygulandığı biliniyor ve hakkında birçok araştırma yapılmış durumda. Bu araştırmalarda sağlığa olan katkıları ve kilo yönetimi için faydalı olduğu birçok kez kanıtlanmıştır.

Akdeniz diyeti ayrıca sıralamada kullanılan diğer dört kategoride de en üst sıraya yerleşti. Bunlar;

Sağlıklı Beslenme için En İyi Diyet,
Takip Edilebilmesi En Kolay Diyet,
Diyabet için En İyi Diyet,
En İyi Bitki Bazlı Diyet.

Ancak, hedefiniz hızlı ve sağlığınızı dikkate almadan kilo vermekse, Akdeniz diyeti en iyi seçenek olmayabilir. Akdeniz diyeti bu alanda diğer diyetlere göre düşük puan almıştır.

Akdeniz'den ilham alan DASH diyeti (hipertansiyonu önlemek için özelleştirilmiştir), kan basıncını düşürmeye yardımcı olmak için tasarlanmıştır ve aynı etki kolesterol için de geçerlidir. Genel olarak bitki bazlı olan Flexitarian diyeti ise “çoğunlukla vejetaryen” olarak değerlendirilebilir. Bu iki diyet yöntemi aldıkları puanlar itibari ile ikinci sırayı paylaşmışlardır.

Ağırlık Gözlemcileri (WW) olarak bilinen diyet dördüncü sırada yer alırken, Mayo Clinic diyeti, MIND diyeti ve Volumetrics diyet ise listede beşinci sırayı paylaşıyorlar.



Yılın en kötü diyetlerinden biri (ve en büyük sürprizlerden biri): Ketojenik diyet

Kısa sürede hızlı bir şekilde kilo kaybetme vaadi nedeniyle oldukça ilgi gören yüksek yağlı, düşük karbonhidratlı diyet olan ketojenik diyet sıralamada sondan ikinci sırada yer aldı.

Araştırmalara göre uzmanlar, bu diyetin temelde uzun süreli sağlık yararları hakkında bildikleri her şeyle çeliştiğini söyledi. Ayrıca, hem diyabetin önlenmesinde hem de kalp sağlığının geliştirilmesinde “minimal düzeyde etkili” olduğunu, uzun süreli kilo kaybını desteklemek için de yetersiz kanıta sahip olduğunu belirttiler. Temel bir besin grubunu aşırı kısıtlayıp, tek bir besin grubuna aşırı yönelmeyi önerdiği için besleyici ve doyurucu olmadığını ve takip etmenin zor olduğunu da eklediler.

Ayrıca, sürdürülebilirliğinin zor olmasının yanısıra ketojenik diyetin uzun vadede besin eksiklikleri de dahil olmak üzere birçok olumsuz sağlık sonuçları yaratabileceği ve bağırsak mikrobiyomunu, iltihabı artıracak, bağışıklığı ve zihinsel sağlığı olumsuz etkileyebilecek şekilde değiştirebileceği de gözlemlendi.

Ketojenik diyetin iyi puan aldığı tek kategori, ‘En İyi Hızlı Kilo Verme Diyeti’ oldu. Diğer düşük puanlı diyetler arasında, son sırada yer alan Dukan Diyeti, Whole30 diyeti, Atkins ve Çiğ Gıda diyeti bulunmaktadır. Bu diyetlerin en önemli ortak özelliği, kilo verme veya sağlık üzerindeki etkileri konusunda yeterince araştırma yapılmamış olmasıdır.

Bu listeye dayanarak sizin için en doğru diyet nasıl seçilir ?

Liste tüm diyetleri en iyiden en kötüye doğru sıralarken aslında insanların doğru bilgilere ulaşıp kendileri için en iyi diyeti seçmesini sağlamak için oluşturuldu.

Kendinizi beslenme konusunda eğitmek için listeyi inceleyebilir, kendi sağlıklı beslenme planınızı oluşturabilirsiniz. Sizin için en iyi diyet hiç diyet yapmamak da olabilir, bunun yerine fiziksel, duygusal ve sosyal olarak iyi hissederken kilo vermenizi sağlayan bir strateji oluşturmak için listedeki diyet planlarının prensiplerinden ilham alabilirsiniz. Bu strateji mutlaka uzun vadeli ve sürdürülebilir bir yaşam tarzı özelliğine sahip olmalıdır ve en önemlisi sağlığınızı korumalı veya geliştirmelidir.
Bu özelliklere sahip olmayan bir diyet uyguladığınızda başladığınız yere geri dönme ihtimaliniz oldukça yüksektir. En kötüsü de bu süreçte fiziksel ve ruhsal sağlığınızı kaybetmiş olabilirsiniz.

Tüm bunlara dayanarak, sizi mutlu edecek, uzun vadeli başarı sağlayacak, sürdürülebilir, tutarlı ve sağlıklı bir diyet planı oluşturmayı, yeni ortaya çıkan, popüler ve kısa vadeli başarı sağlayan diyetlere kulak asmamayı hedef olarak benimseyin.


DİYETİSYEN İPEK ŞAHİN